ÉÉN bedrijf, TWEE gezichten: Jaga Climate Designers

We zitten midden in de natuur in Diepenbeek (BE) op loopafstand van de fabriek van Jaga. Na een lange periode van droogte trekken de wolken zich samen om het land weer van wat water te voorzien. Een prachtig uitzicht en een inspirerende setting voor een bijzonder gesprek met Jan en Bert Kriekels.

De natuur is mooi maar complex én een van de belangrijkste uitgangspunten voor het leven en werken van de broers Jan en Bert Kriekels van Jaga. De natuur, de planeet, het klimaat; onderwerpen die zorgen voor een dagelijkse discussie, vooral bij de twee broers. We spraken met ze over het ontstaan van het bedrijf, belangrijke waarden en het milieu. Een uniek moment, want ondanks hun broederband, hebben ze nog nooit officieel samen in het openbaar gesproken. 
 
 
Waar contrast verbindt
Jaga is in 1962 opgericht door JAn en GAston Kriekels en het is nog altijd een familiebedrijf, inmiddels geleid door de tweede generatie, de broers Bert en Jan (zonen van Jan). De mannen noemen zichzelf pur sang realisten, vooral géén idealisten. Elk op hun eigen manier. Jan en Bert komen uit een gezin met 7 kinderen. De familie is er een van uitersten; het creatieve DNA alsook de keiharde arbeidsethos. Moeder geeft het artistieke en creatieve gen door, waar vader het Calvinistische harde werken vertegenwoordigde. Beide broers hebben deze karaktereigenschappen meegekregen en juist de mengeling ervan maakt de twee broers binnen één bedrijf zo’n goede match. De familie Kriekels is een familie waarin contrast juist verbindt. Vader Jan en diens broer Gaston zijn begonnen met een installatiebedrijf. Het produceren en installeren van tuinhekken en kroonluchters en op een gegeven moment werden dit ook radiatoren. Jan en Gaston zijn in die tijd eigenlijk de opdrachten gaan uitvoeren die de grote radiatorfabrieken niet wilden uitvoeren. Ze ontwikkelden unieke oplossingen op het gebied van radiatoren. En later onder de bezielende leiding van Jan werd er aan deze unieke concepten het aspect duurzaamheid toegevoegd en is Jaga uitgegroeid tot de innovatieve organisatie die het nu is. 
 
Broederschap
Er zit een leeftijdsverschil van 9 jaar tussen beide broers. Jan is de oudste en was al vroeg betrokken bij het familiebedrijf. In zijn jonge jaren, zo’n 6 á 7 jaar oud, liep hij al rond in de fabriek om hier en daar een handje te helpen. Maar toch is hij niet meteen aan Jaga blijven plakken. Jan: “In mijn jonge jaren reisde ik de wereld rond, op zoek naar de values van het leven. Ik heb bizarre dingen meegemaakt in zeer afgelegen gebieden. Als tussenpauze van het reizen ben ik weer even teruggekeerd naar Diepenbeek, waar de fabriek staat. Ik was toen 25 en tot op de dag van vandaag ben ik er nog steeds.” We kunnen wel stellen dat Jan écht de filosoof en visionair is van Jaga. Zijn interesse in psychologie en menswetenschappen én zijn creatieve mind komt daarbij goed van pas. Bert daarentegen is pas veel later komen kijken. Bert: “Ik heb rechten gestudeerd en ben eigenlijk nooit echt betrokken geweest bij het bedrijf. Totdat vader Jan me opbelde of ik hem kon adviseren omtrent een case in Nederland. Dat heb ik uiteraard gedaan en vanaf dat moment had ik het gevoel dat er wellicht voor mij ook een mooie taak was. Ik heb nog wel de nodige technische studies moeten volgen om alles goed in de vingers te krijgen.” Cor van Duinen is zich destijds gaan richten op de Nederlandse markt en heeft Jaga daar op de kaart gezet. Bert heeft zich hierbij kunnen aansluiten en samen hebben ze in Nederland een zelfsturende organisatie weten weg te zetten. Hij is een echte bruggenbouwer, hij verbindt en vertaalt het verhaal van Jan naar de rest van de familie, naar collega’s, maar vooral ook naar klanten en samenwerkingspartners. 
 
Zelfsturende teams
Waar je misschien in eerste instantie zou denken; broers in hetzelfde bedrijf, gaat dat wel goed, bewijzen Jan en Bert dat het juist een goede zet is geweest. Pa richtte zich vooral op de fabriek en productie, Jan is de visionair, filosoof en bedenkt de unieke oplossingen waar Bert zich focust op de klanten en de sales in Nederland, Amerika en Canada. Jan: “Iedereen kent zijn eigen rol en kwaliteiten, we respecteren elkaar en geven elkaar de vrijheid om uit te blinken op het vlak waar hij goed in is. Bert vult aan: “We zijn echt een dreamteam, Jan en ik. Vader is ondertussen 88 jaar en verricht geen arbeid meer maar is nog wel elke dag aanwezig in de fabriek. Dat geeft aan wat voor een passie er in onze familie zit. En met die passie hebben we een eigen Jaga-cultuur ontwikkeld waarin onze visie op het klimaat zwaar weegt.” Maar Jan en Bert doen het verre van alleen. Bert: ”Cor van Duinen is in 1973 in Nederland gestart, Chris eind jaren 80 en ik in ‘92. Cor, inmiddels gepensioneerd, was grondlegger voor Jaga in Nederland en mentor voor Chris en mijzelf. Hij heeft vervolgens het vertrouwen in ons gesteld om zelfsturende teams om ons heen te bouwen voor Jaga in Nederland en Noord Amerika. Chris voor de binnendienst, ikzelf voor de buitendienst.”
 
3 sterke persoonlijkheden
De broers begrijpen dat ze voor de buitenwereld wellicht tegenpolen lijken. Bert: “Veel mensen noemen Jan een echte dromer. Maar Jan is allesbehalve dat. Hij is juist ontzettend realistisch. Jan weet zoveel van het milieu en onze planeet en heeft het plan voor de toekomst scherp in het vizier. Persoonlijk word ik door mijn functie vaak gedreven door de hectiek van de dag en het commerciële aspect. Maar af en toe ga ik weer energie opdoen bij Jan, even bijtanken en het verhaal weer helder krijgen.” Respect voor elkaar en voor de natuur is een terugkerend gegeven tijdens het gesprek. Jan: “Wij kennen echt onze eigen rol. Twee artiesten op het podium zou niet werken. Wij hebben onze eigen plek gevonden en dat werkt perfect. Samen houden we ons bezig met productontwikkeling, Jan vanuit zijn visie en ik meer vanuit de markt. Altijd met hetzelfde verhaal en doel voor ogen.” Pa, Jan en Bert; 3 mannen met 3 sterke persoonlijkheden, maar allemaal expert op hun eigen vlak. Overigens zijn dit niet de enige drie Kriekels in het bedrijf, want, zoals bij veel familiebedrijven, dragen nog meer familieleden hun steentje bij. 
 
Niet een wens of droom: het moét anders
In de loop van de tijd is Jaga uitgegroeid van een installatiebedrijf en een radiatorfabriek tot het Jaga van nu: een innovatieve organisatie die zich bezighoudt met de vraag: hoe kunnen we comfortabele oplossingen bedenken voor het binnenklimaat met zo min mogelijk schade voor het buitenklimaat. En dat is geen droom of wens van de gebroeders Kriekels. Dat is noodzaak in hun ogen. Bert legt uit: “Als we kijken naar de huidige staat van bewustzijn van mensen, is dat niet eens zo heel slecht. Men is zich steeds meer bewust van het feit dat de wereld om ons heen in een rap tempo verandert. Maar er daadwerkelijk mee aan de slag gaan, lijkt nog een brug te ver. Men vraagt zich eigenlijk af; is het allemaal wel zo erg? Wat heeft mijn bijdrage voor concreet nut? We houden de wereld zoals die nu is eigenlijk allemaal in stand.” Jan gaat zelfs nog een stapje verder: “Ik ben echt overtuigd van de slogan Innovate or Die*. We stellen ons individueel comfort boven het comfort van de wereld. En dat moet stoppen. We moeten een goede, mooie, gezonde wereld voor de volgende generaties achterlaten. Binnen 25 jaar zitten we met uitputting van de grondstoffen en dan moeten we dus wel alternatieven hebben ontwikkeld. We zoeken constant naar oplossingen voor de toekomst.” Bert vervolgt: “Mensen zijn geneigd te denken dat duurzame producten duurder zijn. Uiteindelijk is dat niet zo. Duurzame producten leveren meer op: voor het milieu, maar ook voor de eigen portemonnee omdat onze producten gewoon van veel betere kwaliteit zijn en dus langer meegaan. Op maat gemaakt klinkt duur, maar we moeten kijken naar de langere termijn.”  
 
Wat brengt de toekomst?
De broers zijn echte pioniers. Bert: “Producten zoals de lage temperatuurverwarming hebben wij al in 2003 ontwikkeld, maar nu pas, anno 2018 is de markt er klaar voor. We hebben een mooi kloppend verhaal. Maar we zien ook wel dat we met radiatoren ‘alleen’ de wereld niet gaan redden. Daarvoor is natuurlijk meer nodig. We beseffen ons dat we als Jaga deel uit maken van een groter geheel. Vroeger waren we geneigd om te kijken naar de perfecte oplossingen voor afzonderlijke problemen, maar we zijn ons er heel erg bewust van dat we oplossingen nodig hebben die niet alleen individueel comfort bieden, maar die juist ook voor de rest van de planeet goed zijn. En we weten dat onze oplossingen wel betaalbaar moeten blijven voor iedereen. Daarom is het zo belangrijk dat we met de juiste partners werken; we moeten met z’n allen bedenken hoe we zo goed mogelijk het binnenklimaat kunnen optimaliseren. Daarbij dienen we dus ook te kijken naar warmtebronnen, ventilatiesystemen, isolatie; alle componenten moeten kloppen.” Jan vervolgt: “Door de reizen die ik heb gemaakt ben ik verschillende values tegengekomen die ik graag in het bedrijf wilde verweven. Sterker nog: ik kon niet anders! We moeten het anders doen. Jaga moet voor meer staan dan alleen een radiatorfabriek. De filosofie van de natuur is daarbij leidend. De relatie met de natuur moet blijven, de grondstoffen moeten cradle to cradle zijn en de lifecycle index moet elke dag lager worden. Daarnaast moet de vormgeving ook nog kloppen, want in een mooie omgeving is het prettiger leven.” En zo zijn wij, en is Jaga, geëvolueerd tot Climate Designers.
 
*Benieuwd naar de filosofie van Jan Kriekels? Lees het boek Innovate or Die over het pad naar een duurzame toekomst.
 

 
Bovenstaand artikel is gepubliceerd in What About!?. een uitgave van Jaga.
Wilt u ook een exemplaar ontvangen? Bestel dan hieronder een gratis exemplaar!
 

Ontvang jouw eigen exemplaar van What About!?. op de deurmat. 

 

Events / Acties

Referenties

  • KOELEN
  • VENTILEREN
  • VERWARMEN
  • SSGN Nijmegen
  • Porsche Centrum
  • Chihuly museum
  • Portiekflats